Wady wzroku u niemowlaka – jak wykryć?

dziecko w okularach

Aż 85% informacji o naszym otoczeniu zdobywamy dzięki zmysłowi wzroku, dlatego odgrywa on znaczącą rolę w codzienności każdego z nas. Statystyki mówią jednak, że pojawia się coraz więcej osób ze zdiagnozowanym upośledzeniem wzroku. Jak wykryć wady wzroku u niemowlaka?

Czym są wady wzroku?

Wady wzroku, czy inaczej jego upośledzenie to bardzo ogólne pojęcie, które oznacza wiele różnych schorzeń. Zalicza się do nich zarówno całkowity brak wzroku, jak i niemożność dostrzeżenia pewnych kolorów. Co ważne, wady wzroku mogą pojawić się w każdym wieku.

Co to jest niedowidzenie?

Osoba słabowidzące to duża grupa ludzi znajdujących się pomiędzy osobami zdrowymi, a niewidomymi. Ich widzenie jest niewyraźne, cierpią na utratę widzenia bocznego albo mają tak zwaną ślepotę barw. Dodatkowo zalicza się tu osoby cierpiące na światłowstręt, oczopląs oraz zaburzenia akomodacji.

Co to jest ślepota?

Dziecko jest uznawane za niewidome, jeśli nie może zobaczyć z 6 metrów tego, co dziecko zdrowe widzi z 60 metrów, czyli gdy ostrość wzroku nie przekracza 1/20 normalnej ostrości widzenia. Za niewidomą uważa się także osobę, której pole widzenia ma mniej niż 20 ° (prawidłowo widzimy w zakresie około 180 °).

Przyczyny wad wzroku

Wady wzroku u niemowlaka mogą być wrodzone albo rozwijać się na skutek urazu lub choroby. Najczęstsze przyczyny to:

  • problemy neurologiczne,
  • schorzenia genetyczne np. barwnikowe zwyrodnienie siatkówki,
  • jaskra dziecięca,
  • zaćma,
  • nowotwory np.siatkówczak,
  • zakażenia wirusowe w okresie ciąży np.różyczka,
  • toksoplazmoza,
  • uraz oka,
  • uraz dróg nerwowych łączących oko z mózgiem.

Wada wzroku u niemowlaka – kiedy i jak może zostać wykryta?

Wady wzroku u niemowląt – objawy

Oczy dzieci z upośledzeniem wzroku mogą wyglądać normalnie, dlatego ważna jest uważna obserwacja malucha. Większość dzieci zaczyna skupiać uwagę na twarzach i przedmiotach w wieku około 4-5 tygodni, a po kolejnych 2-3 tygodniach zaczyna się uśmiechać po rozpoznaniu swoich bliskich. Niemowlęta w wieku powyżej 3 miesięcy śledzą już obiekty np. piłeczkę dlatego, jeżeli do tego czasu Twoje dziecko nie nawiązuje stałego kontaktu wzrokowego, poinformuj o tym lekarza!

Ważne! Do około 4. miesiąca życia u większości niemowląt może pojawiać się zez. Później jednak jest to zjawisko nieprawidłowe!

Podsumowując, oznaki problemów ze wzrokiem, to:

  • oczy poruszające się szybko z boku na bok (oczopląs),
  • oczy błądzące przypadkowo i niepodążające za pokazywanym przedmiotem,
  • brak kontaktu wzrokowego,
  • brak reakcji na jasne światło,
  • zez,
  • trzymanie rzeczy blisko twarzy,
  • przecieranie oczu,
  • zasłanianie jednego oka,
  • lepsze widzenie w dzień niż w nocy,
  • niezdarność np. częste potykanie się.

Wady wzroku u niemowlaka – badania

Postawienie diagnozy to pierwszy i bardzo ważny krok! Wszystkie zauważone obawy i wątpliwości skonsultuj ze swoim pediatrą, a w razie konieczności także z okulistą dziecięcym. Specjalista zbada Twoje dziecko i wykona testy, które pozwolą ustalić, na czym polega problem. Ocenie podlega soczewka oraz dno oka, a u starszych dzieci ostrość widzenia oraz widzenie barwne. Te ostatnie sprawdza się, prezentując dziecku literki, cyferki lub obrazki.

Pamiętaj, że każdy noworodek powinien mieć zbadany wzrok przed opuszczeniem porodówki. Lekarze powinni wykluczyć infekcje, zaćmę oraz jaskrę, co jest szczególnie ważne w przypadku wcześniaków lub niemowląt z innymi problemami zdrowotnymi. Później do mniej więcej 6 miesiąca życia w ramach każdej wizyty zdrowego dziecka (np. przed szczepieniem) zaleca się kontrolę stanu oczu, czy ich ustawienia.

Wywiad lekarski – jakie informacje przygotować?

Dla okulisty ważne informacje to historia chorób oczu w rodzinie. Jeśli ani Ty, ani Twój partner nie macie problemów ze wzrokiem, dowiedz się, jakie wady wzroku występują np. u Twoich rodziców oraz teściów.

Wybierając się na wizytę, przygotuj odpowiedzi na pytania takie jak:

  • Czy oczy dziecka wydają Ci się z jakiegoś powodu niezwykłe?
  • Czy dziecko ma trudności z widzeniem rzeczy blisko lub daleko?
  • Czy u dziecka występuje zez?
  • Czy powieki dziecka opadają?
  • Czy jedna powieka ma tendencję do zamykania się?
  • Czy dziecko kiedykolwiek miało uraz oka?

Duża wada wzroku u niemowlaka, a inne zmysły

Badania dowodzą, że dzieci niedowidzące charakteryzują się lepiej rozwiniętymi innymi zmysłami, szczególnie słuchem oraz dotykiem. Mamy, które chcą nawiązać więź z niedowidzącymi niemowlakami, powinny zatem jak najczęściej dotykać głowy, rąk lub uszu dziecka, a także dużo do niego mówić. Ważne jest także noszenie oraz wkładanie zabawek bezpośrednio do rączek. Warto stworzyć także bezpieczne środowisko do raczkowania i pierwszych kroczków, by zapewniać dziecku prawidłową aktywność.

Problem dyskryminacji

Maluchy, którym wada towarzyszy od urodzenia zwykle nie zdają sobie sprawy ze swojej inności. Problem pojawia się zwykle w okresie dojrzewania. Osoby niewidome lub słabowidzące zgłaszają wtedy wiele kłopotów związanych z podejściem do nich innych ludzi oraz funkcjonowaniem w przestrzeni publicznej.

Pamiętaj, że nawet jeśli Twój lekarz nie uważa, że dziecko ma problem ze wzrokiem, a Ty nadal się martwisz, możesz zasięgnąć drugiej opinii!

Sprawdź także, jak wybrać okulary przeciwsłoneczne dla dziecka!

Udostępnij artykuł, dziękujemy!